Web sitemize hoşgeldiniz, 21 Temmuz 2019

Paulownia Fidanı Üretim Teknikleri

Paulownia Fidanı Üretim Teknikleri

Paulownia Fidanı Üretim Teknikleri

2004 senesinde palulownia bitkisi üzerine üretim araştırmalarım olmuştu. Bir çok paulownia fidanı yetiştirmiştim. Bu üretim aşamalarını fotoğraflayıp bilgi ve deneyimlerimle beraber bir e-kitap haline getirmiştim. İnternet aleminde ilk defa kapsamlı olarak paulownia fidanı üretim tekniklerini burada sizlerle paylaşmak istiyorum.

Ayrıca paulownia ağacı hakkında bilgilere şu linkten ulaşabilirsiniz; http://www.bizimbahce.net/forum/genis-yapraklilar/paulownia-(pavlonya)/

Faydalı olabilmek dileklerimle.

Bu bilgilerin kaynak göstermeden kısmen veya tamamen yayınlanması yasaktır.

www.bizimbahce.net

PAULOWNİA FİDANI ÜRETİM TEKNİKLERİ

Paulownia fidanı üretimi kök, sürgün çelikleri ve tohum ile ayrıca doku kültürü yöntemi ile de yapılabilmektedir.

Basit ve ucuz yoldan sağlıklı ve bol fidan üretebilmek için genelde kök çelikleri kullanılır.

Bu amaçla bu kitapta kök çelikleri ile fidan üretim teknikleri anlatılmıştır.

VEGETATİF ÇOĞALTMA

Vegetatif çoğaltma sonunda çoğaltılan bitkinin genetik yapısında bir değişiklik meydana gelmez.

Hücre bölünmeleri sırasında kromozom sayı ve sistemleri olduğu gibi aynen kalır.

Bu nedenle vegetatif yolla çoğaltılan bitkiler genetik yapı bakımından ana bitkinin aynısıdır.

Paulownia ağaçlarında gövde çeliklerinin adventif kök teşkil etme yeteneği olmadığından vegetatif çoğaltmada gövde çelikleri kullanılmaz. Nadir olarak sürgün çelikleri kullanılarak köklendirilebilir. Paulownia ağaçlarının çelikle üretilmesi kök çelikleriyle kolayca yapılabilmektedir.


KÖK ÇELİKLERİ İLE ÜRETİM

ANAÇ YETİŞTİRME ORTAMLARI

Paulownia fidanları dikildikleri ortamda ilk yıl 1.5-2 metre kök sistemi oluştururlar.

Bu nedenle uygun bir ortam hazırlanarak anaç fidan dikilip 1 yıl boyunca  büyütülüp ertesi sene ortamdan çıkarılan anaç fidanın kökleri çelik olarak alınarak üretim yapılabilir.

Bol ve sağlıklı kök elde etmek için ilk önce anaç bitkinin yetiştirileceği yapı hazırlanmalıdır.

Paulownia Fidanı Üretim Teknikleri

Anaç bitkinin büyüyeceği yapı 2 metre derinliğinde olmalıdır. Ortalama genişlik ise 50 cm. olabilir.

Bu durumda hazırlayacağımız anaç yetiştirme ortamı 50cm. X 200 cm. boyutunda dikdörtgen olmalıdır.

Ortam hazırlamada kereste kullanılabilir.

Fakat kereste ile hazırlanan ortam, sulama suyu ve nemlilik nedeniyle zamanla çürüme ve mantari hastalıklara maruz kalabilir.

Gene ortalama 2m. derinliğinde teneke veya plastik bidonlar, özel boyutlarda bulunabilen plastik saksılar anaç fidan üretimi için kullanılabilir.

Basit ve ucuz yoldan ve kullanım rahatlığından dolayı kereste ile yapılacak bir ortam kullanılabilir.

Bunun için 4 adet 200cm. X 50cm. , 1 adet 50cm. X 50cm. kereste birbirine çivilerle monte edilerek dikdörtgen bir yapı hazırlanır.

Hazırlanan yapının sulama suyunu kenarlardan taşırmaması ve çürüyerek ortama hastalık bulaştırmaması için hazırlanan yapının iç kısmına kerestenin suyla temas etmemesi amacıyla çeşitli örtülerle kapatılması uygun olacaktır.

Bu amaçla kalın naylonlar düşünülebilir.

Paulownia Fidanı Üretim Teknikleri

Paulownia Fidanı Üretim Teknikleri

Ayrıca basit olarak 3-4 adet 18 lt. lik  yağ tenekeleri birleştirilerek anaç fidanın büyütülmesinde kullanılabilir.

ANAÇ FİDANIN YERİNE DİKİMİ

Paulownia Fidanı Üretim Teknikleri

Paulownia Fidanı

Şubat sonu aşırı soğukların bittiği zaman, mevsim ve bölge  şartlarına bağlı kalınarak dikim yapılmalıdır.

Dikim yapılacak fidanlar aşağıdaki özelliklere sahip olmalıdır:

En az 1 yıllık olmalıdır.

İleride boy gösterebilecek hastalık ve zararlılardan uzak sağlıklı fidanlar seçilmelidir.

Kök yapısı iyi gelişmiş olmalıdır.

Muhakkak fidanın türü bilinmeli ve dikim esnasında karıştırılmamalıdır.

Bir kaba iki adet fidan dikilerek tasarruf sağlanabilir. Böylece ortamdan çıkarılan köklerden ortalama 600 adet kök çeliği alınabilir.

Yıllık 10.000 adet fidan üretimi için; her ortama 2 adet fidan dikimi hesabıyla 17 tane anaç büyütme ortamı hazırlanmalıdır.

Hazırlanan anaç büyütme kabına, hazırladığımız toprak karışımı konulur.

Toprak karışımı olarak 1 kısım ince bahçe toprağı, 1 kısım organik madde (yanmış çiftlik gübresi, yaprak kompostu vb.) ve de bir kısım ince kum kullanılabilir.

Karışım birbirine iyice karıştırıldıktan sonra hazırladığımız anaç büyütme kabına doldurulur.

Daha sonra yeteri kadar sulama yapılarak bir iki gün toprağın çökmesi beklenir.  Ve temin ettiğimiz anaç fidan ortama dikilir.

Toprak doldurulduktan hemen sonra yapılan dikim neticesinde birkaç gün sonra yapılan sulamalarla toprak çöktükçe fidanlarda aşağı inecektir. Bunun için bir iki gün toprağın çökmesi beklenir ve  ondan sonra fidan ortama dikilir.

Uygun şartlarda dikilen fidanlar o sene ortalama 2 m. kök sistemi oluştururlar.

Fidanların  hızlı büyüme zamanı, yaz sıcaklarında sulama en önemli husustur.

Sulama sabahın erken saatlerinde veya akşam üzeri yapılmalıdır.

Sulama haricinde fazla bir bakım yapılmaz.  Fakat sayfa 108 deki tablodaki gübreleme programı uygulanmalıdır.

Sonbaharda yapraklarını döken fidanlar kış dinlenmesine girerler.

Uygun bakım şartlarında kışı geçirirler. Aşırı soğuk olan yerlerde köklerin dondan etkilenmemesi için yetiştirme ortamı çeşitli örtülerle sarılmalı veya dondan etkilenmeyecek alanlarda muhafaza edilmelidir.

Kış aylarında aşırı sulama yapılmamalıdır. Kış boyunca kök gelişimi devam etmektedir.

KÖK ÇELİKLERİNİN KULLANILMASI

ANAÇ BİTKİNİN YERİNDEN ÇIKARILMASI

Çelikler, gelişme periyodu başlamadan önce, köklerin depo maddeleriyle çok zengin olduğu kış sonu ve erken ilkbaharda alınması gerekmektedir.

İlkbaharda Anaç bitkinin büyüme ve sürgün verme devresinde kök çelikleri alınmamalıdır.

Anaç bitki, köklerin alımından bir gün önceden sulanmalıdır.

Anaç büyütme kabı açılarak mümkün olduğunca köklerine zarar vermeden bitki ortamdan çıkarılır.

Çelikler sabah erken saatlerde alınmalıdır.

Alınan çelikler hemen nemlendirilmiş çuval veya yosun içinde, nemli bir yere bırakılmalıdır.

Çeliklerin birkaç dakika bile olsa güneş altında kalması çok zararlıdır.

Çelikleri taze tutmak amacı ile su içinde tutma veya suya batırma ise önerilmez.

Anaç bitkinin türlerini karıştırmamak için türleri ayrı yerlere götürmeli ve bitkinin gövdesine kağıt parçası bağlayarak kurşun kalemle bitkinin türü yazılmalıdır.

ÇELİKLERİN SAKLANMASI VE NAKLİ

Alınan çelikler saklanıp daha sonra kullanılacaksa veya bir başka bölgeye gönderilecek ise bunların uygun şartlarda saklanması veya ambalajlanıp gönderilmesi gerekir.

Erken ilkbaharda alınan kök çelikleri serin dönemlere rastlayan bu dönemlerde saklanması veya gönderilmesi uygunsa da havaların ısınmasıyla birilikte çeliklerin saklanma zamanı kısalabilir. köklerin kullanılmasına kadar sağlıklı, canlı ve sulu ve de sürmemiş olması gerekir.

Bu nedenle kökleri saklarken veya gönderilirken genelde köklerin rutubetini muhafaza edici şartlar yerine getirilmelidir.

Bu anlamda rutubetlendirilmiş talaş, rutubetlendirilmiş sap, saman ile yosun gibi ortamlar kullanılmalıdır.

Kısa mesafelerde kökler plastik torbalarda gönderilebilir.

Uzun mesafeye gönderilirken ise sandıkların içine bir kat nemlendirilmiş ortam dökülür onunda üzerine kökler düzgün biçimde sıralanır.

Ve üzerine tekrar nemlendirilmiş ortam konularak sandık doldurulur.

Sandığın üzerini kapatmadan önce köklerin alındığı tarih, bitkinin türü ve çeşidi kurşun kalemle yazılır. Ve sandık artık kapatılır.

Kök çelikleri kullanılmak istendiğinde  açılıp kontrol edilir.

Varsa bozulmuş olanlar seçilip atılır. Ve sağlam olanları kullanılabilir.

ÇELİKLERİN KÖKLENDİRİLMESİ

Alınan çelikler genel olarak 2 yöntemle köklendirilebilir.

Kasa veya kaplarda köklendirme
Plastik bardaklarda köklendirme

KASA VEYA KAPLARDA KÖKLENDİRME

Bu yöntemle çelikleri köklendirmek için çeşitli ölçülerdeki kasa ve kaplar kullanılır.

Çeliklerin köklenebilmesi için uygun ortam hazırlamalıdır.

Köklendirme ortamının gevşek, havadar, drenaj ve su tutma kapasitesinin yeterli olması gerekir.

Ortam olarak kum perlit, vermukilit, sphagnum yosunu ayrı olarak veya karışım halinde kullanılabilir.

Kasa veya  kaplara hazırladığımız ortam üstten 5 cm lik bir boşluk kalacak  şekilde doldurulur. Ve tesviye aletiyle yüzey düzgünleştirilir.

Alınan kökler 3-6 cm. uzunluğunda kesilir.

Çelikler düzgün aralıklarla ortam yüzeyine dikey olarak dikilir.

Çeliklerin ortalama 80-90 derecelik açıyla dikilmesinden iyi sonuç alınmıştır (2005).

1 m2 lik  bir alana ortalama 1000 adet çelik dikilebilir (2005). Fakat dikim aralıklı yapılırsa daha iyi olacaktır.

Dikim esnasında kökün alt kısmı aşağıda kalacak şekilde dikim yapılmalıdır, bu durumda kökün alt kısımlarından kökler çıkacak üst kısmından ise sürgün vererek toprak yüzeyine çıkacaktır.

Yanlışlıkla çelikler ters dikilirse kökler çeliğin üstünden çıkacak, sürgün ise alttan patlayarak istenmeyen biçimde toprak yüzeyine çıkacaktır.

Böyle köklendirilmiş bir fide ise kullanılamayabilir veya atılmak zorunda kalınabilir.

Bu yüzden çelikler kesildikten sonra gelişi güzel bırakılmamalıdır.

Çeliklerin dikimi esnasında köklerin toprağa itilmesiyle dikim, ince köklerin kırılmasına neden olabilir. Bu amaçla bir çubuk yardımıyla toprak delinir ve açılan deliğe çelikler yerleştirilir.

Dikilen kök çeliklerinin üzeri 23 cm. kalınlıkta kum veya ince toprakla örtülür. Aşırı kurumayı önlemek için sık sık sulanır veya kasaların üzeri camla örtülür.

Uygun bakım şartları sonrasında kısa zaman sonra adventif kökler meydana gelir ve gelişme neticesinde sürgünlerde toprak yüzeyine çıkarlar.

Toprak yüzeyine çıkan fideler 3-4 yapraklı olunca köklendirme ortamından alınarak plastik torba veya bardaklara şaşırtılır.

Köklendirme ortamının sıcaklığı çok önemlidir.

Köklendirme az çok kontrol edilebilen bir sera ortamında gerçekleştirilmelidir.

Genel olarak en uygun sıcaklık 18-24°C’ dir.

Ortam sıcaklığı atmosfer sıcaklığından 2-6°C daha yüksek olması arzu edilir.

Çeliklerin köklendirilmesinde alttan ısınan banklarda sisleme sureti ile perlit ortamında en iyi sonuç alınabilir.

ŞAŞIRTMA

Şaşırtma köklenip sürgün veren fidenin bir yerden sökülüp başka bir yere dikilmesi olayıdır ve fidelerin değişik koşullara alıştırarak güçlendirmek için yapılır.

Toprak yüzeyine çıkan fideler 34 yapraklı olunca şaşırtma yapılabilir.

Yaprakların gelişip daha çok yaprak oluşturmasını beklememek gereklidir.

Zira yaprakların gelişmeye başlamasıyla birlikte köklerde saçaklanmalar başlar.

Kökleri saçaklanan fidelerin sökülmesi sırasında zararlanmaları söz konusudur, böyle fidelerin tutma şansı azalır veya birkaç hafta büyümesini yavaşlatabilir.

Fidelerin şaşırtılmaları amacıyla yerlerinden sökümlerini kolaylaştırmak için bir gün önceki akşam sulanmaları gerekir.

Böylece fidelerin yerlerinden  sökümü sırasında köklerinin daha az zararlanmaları söz konusudur.

Şaşırtma steril bir ortamda yapılmalı ve şaşırtma öncesi eller iyice sabunla yıkanmalıdır.

Fideler ufak saksılara naylon torba veya plastik bardaklara şaşırtılabilir.

Paulownia fideleri genelde 10×12 cm, 12×15 cm veya 15×15 cm boyutlarındaki naylon torbalara şaşırtılabilir.

Naylon kalınlığına göre değişmekle birlikte 3000 torba için yaklaşık 7 kg torba almak gerekir.

1 m2 lik bir alana, büyüklüklerine bağlı olarak, 125-140 torba yerleştirilebilir.

Daha önceden hazırlanan harç saksılara doldurulur.

Dolum işlemi öncesi plastik torba veya bardakların alt kısımları kesilmelidir, böylece sulama sularının drene edilmesi sağlanır.

Genelde 1m3 lük harçla yukarda belirtilen boyutlardaki naylon torbalara 1200-1500 adet doldurulabilir.

Harçla doldurulan kabın orta kısmı parmakla ve çubukla açılarak fidenin kökleri bu çukura yerleştirilerek dikim yapılır.

Veya şaşırtma kapları yarıya kadar harçla doldurulur ve bir elle fide saksı ortasında tutulurken diğer elle de fide etrafına harç koyma işlemi yapılarak saksı doldurulur ve hafifçe bastırarak şaşırtma işlemi tamamlanır.

Dikimden hemen sonra fidelere can suyu verilmelidir.

Şaşırtılan fideler direk güneş ışığı almayan yerlere bırakılır. Dikilen fideler serilmiş bir naylon örtü üzerine yerleştirilirse topraktan gelecek enfeksiyonlardan da korunmuş olurlar.

PLASTİK BARDAKLARDA KÖKLENDİRME

Havaların durumuna göre ortalama şubat sonunda alınan çelikler sera ortamında 7 x 5 cm ebadındaki bardaklarda köklendirilir.

Bardakların altları drenaj için kesilir. Hazırlanan köklendirme ortamı plastik bardaklara üstten 4-5 cm boşluk kalacak şekilde  doldurulur ve hafifçe bastırılır.

Bir çubuk yardımıyla toprak delinir ve hazırlanan çelikler dikey olarak açılan deliğe yerleştirilir.

Üzerine 2-3 cm kalınlıkta toprak dökülüp daha sonra sulama yapılır.

Dikim yapılan bardaklar bitkinin türüne göre ayrı yerlere konulur.

1 m2 lik bir alana ortalama 250 adet bardak sığdırılabilir.

Bardaktaki toprak nemli tutulmalı ve sık sık sulama yapılmalıdır.

Veya  bardakların üzerine naylon örtü sererek ortamın sıcaklık ve nemini korumuş oluruz.

Uygun sıcaklıkta ortalama 23 hafta sonra çelikler patlayarak toprak yüzeyine çıkarlar.

Bazı bardaklarda toprak yüzeyine 2 ve daha fazla sürgün çıkabilir. Bu durumda en sağlıklı ve düzgün olan sürgün bırakılır ve diğerleri koparılarak atılır.


BAKIM

BAKIM

Uygun ışık, sıcaklık,dikkatli sulama, besleme ve hastalık ve zararlılarla zamanında savaş sağlıklı fide elde etmenin koşullarıdır.

Fidelere havaların sıcak günlerde sık fakat az, kapalı gittiği günlerde ise seyrek fakat fazla su verilmelidir.

Ortam sıcaklığı en uygun gündüz 18-20° C, gece 12-15° C olmalıdır.

Bazı fideler uygun şartlara rağmen cılız veya zayıf kalabilir.

Bu durumlarda besin maddesi takviyesi uygulanabilir.

Bu amaçla 10 lt suda 150 gr triple süper Fosfat ve 200 gr potasyum sülfat eritilir.
Elde edilen eriyik 10 misli sulandırılarak fidelerin sulandırılmasında kullanılabilir.

Yetiştirme işlemi başlangıçta  saksılar birbirine değecek şekilde yapılırsa da fideler gelişip yaprakları birbirine değmeye başladığında saksı aralarında ortalama 15 cm kadar bir aralık kalacak şekilde yeni bir düzenleme yapılmalıdır.

Uygun bakım neticesinde fideler gelişip büyürken yabancı ot tohumları da bu uygun ortamda çimlenip büyüyecektir.

Bu amaçla belli aralıklarla fidelere ot alma işlemi uygulanmalı ve büyümelerine engel olunup ortamdan koparılıp atılmalıdır.

Ortalama 15 cm boya ulaşan fideler daha büyük boyda saksı, teneke veya naylon torbalara 2 kısım humus, 1 kısım turba ve 1 kısım dere kumu şeklinde hazırlanan ortam kullanılarak dikilmelidir.

fidanlara vejetasyon dönemi sonuna kadar değişik içerik ve oranlardaki kompoze gübreler  verilmelidir.

KÖK ÇELİĞİYLE FİDAN ÜRETİMİ UYGULAMA ÖRNEĞİ

www.bizimbahce.net

Etiketler:

BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ

Yorumlar

  1. Javad diyor ki:

    Tasakur

  2. Mustafa diyor ki:

    Bu kadar zahmet edip değerli bilgilerinizi paylaştığınız için çok teşekkür ederiz. Elimde bir hayli çok tohum mevcut. Suda çimlendirme aşamasında umarım başarırız

  3. volkan vaiz diyor ki:

    bende paulownia tohumu aldım, yaklaşık 100 adet, ilk kez yetiştirmeyi deniycem, birçok sitede araştırma yaptım, tohumlar filizlenince yapraklarından tutup çıkarın ve başka yere ekerek şaşırtma yapın diyor, ilk tohum ekiminde kullanılacak toprak vermikülit ve (sphagnum peat moss ) denilen yosunlu toprak gibi birşey karıştırılarak yapıyorlar…

    sizin bana önerileriniz nedir, yer antalya, evimin bahçesinde deniycem, bu arada extra ışık gereklimidir? yani herhangi bir ampül alarak ışıklandırma yapmam gerekirmi?

  4. Mehmet İnce diyor ki:

    Verdiğiniz bilgiler gerçekten çok değerli,çok işime yaradı.Çok TEŞEKKÜR EDİYORUM.Sevgiler,Hoşça kalın…

  5. Hayri Önder diyor ki:

    Çok teşekkür ederim

  6. ferhat kurnaz diyor ki:

    fevgelade paylaşiminiza teşekkürler ferhat kurnaz 05366585035

Yorum Yaz